به نام خداوند همه مِهر مِهر وَرز


درس 39 : راه علی علیه السلام، راه هدایت


یکی از نکات مهمی که در خطابه و سخنان پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وجود دارد و از تکنولوژی های تبلیغ نیز می باشد، این است که پیامبر صلی الله علیه و آله می خواهند جایگاهی را برای امام و امامت در ذهن و قلب مخاطبان ایجاد کنند که آنان در برخورد با امام، گفتار او را حجت بدانند. وقتی که گفتار امام حجت بود و عملکرد امامت برای انسان ها در طول دوران های مختلف، حجت داشت. پس به آن جملات و عملکردها معتقد شده و به آنها عمل می کند. 
مثلاً هنگامی که یک شخص در یک سیستم فکری و یا یک شرکت استخدام و یا عضو می شود، در حقیقت آن تیم را می پذیرد و چون پذیرفته، به قوانین آن شرکت یا تیم عمل می کند. کسانی که به دین اعتراض می کنند و یا احکام فقهی را نمی پذیرند، باید جستجو کرد که این اشخاص در اعتقادات چقدر پیش آمده و چقدر اعتقادات را قبول دارند؟ اکثر ما در هنگام بیماری، به متخصص مورد تصدیقمان مراجعه می کنیم؛ آیا نسخه شفابخش او را قبول نمی کنیم؟ و در نسخه او تردید می کنیم؟ قطعاً چنین نیست!
لذا پیامبر اکرم صلی الله علیه و اله در بیان خود در خطابه به طوری عمل کردند که مردم سخت به و حیانی بودن سخنان امیرمومنان علیه السلام معتقد باشند که دستور او را دستور الهی بدانند و به دقت به آن عمل کنند. یکی از آن جملات کلیدی این عبارت است :
"مَعاشِرَالنّاسِ، إِنَّ اللَّهَ قَدْ أَمَرَنى وَنَهانى، وَقَدْ أَمَرْتُ عَلِيّاً وَنَهَيْتُهُ (بِأَمْرِهِ). فَعِلْمُ الْأَمْرِ وَالنَّهُىِ لَدَيْهِ" . هان مردم! خداوند متعال به من امر و نهی کرد و من نیز به امر خدا به علی علیه السلام امر و نهی کردم. پس امر و نهی و حلال و حرام نزد علی علیه السلام است. پس امر او را بشنوید تا سالم بمانید و در آسایش باشید ...


نتیجه گیری :


1- خداوند به پیامبرصلی الله علیه و آله امر و نهی کرد و امر و نهی الهی از جانب خدا است نه از جانب پیامبر صلی الله علیه و آله.
2- پیامبر صلی الله علیه و آله، به فرمان خدا، علم امر و نهی را به علی علیه السلام اتصال داد. 
3- اینک، دانش امر و نهی و حلال و حرام پیش علی علیه السلام است و علی علیه السلام خزانه دار علم خدا است. 
4- سلامتی و آسایش در گرو عمل به دستورات امیرمومنان علیه السلام است و عمل به دستورات او در گرو این اعتقاد است که امر و نهی علی علیه السلام، امر و نهی خدا است و همچنین امر و نهی پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم. این نیز بسیار سیر منطقی می باشد. امر علی علیه السلام را بشنوید و اطاعت کنید تا سالم بمانید و در صورت اطاعت هدایت می شوید. اگر انسان بداند قبول یک مطلب، نتیجه خوشایندی در آینده برایش دارد،  آن عمل را هر چند با زحمت، اما انجام می دهد. این نیز چنین است. امر و نهی الهی را قبول کنید و عمل نمایید تا هدایت شوید، حال این امر و نهی چون برای ما منتج به نتیجه خوبی می شود، اگر زحمت هم ایجاد کرد، انسان انجام می دهد و در ادامه می فرمایند: آنچه را علی علیه السلام نهی کرده اگر شما انجام ندهید، مایه رشد و راهنمایی است و به سوی مقاصدش بروید ( و صبرو الی مراده ) و به سوی هدف هایی که علی علیه السلام تعیین کرده بروید چرا که مرادهایی که علی علیه السلام تعیین کرده مراد الهی و نبوی است و مراقبت باشید راه های متفرق و گوناگون شما را از راه علی علیه السلام باز ندارد. ( و لا تتفرق بکم السبل عن سبیله ) که این عبارت در حقیقت پاسخ آن گروهی از عرفا و یا پیروان مکتب Ploralism می باشد که راه های رسیدن به خدا را متعدد می دانند ولی پیامبر صلی الله علیه و آله در این عبارت راه رسیدن به خدا را فقط از طریق خدا و پیامبر و اهل بیت علیهم السلام معرفی می کند. این عبارت تصدیق قرآنی نیز دارد، آنجا که قرآن مجید می فرماید:
"و لا تتبع السبل فتفرق بکم عن سبیله" ( انعام 153 ) راه های متفرق شما را از راه علی علیه السلام ( راه هدایت ) باز ندارد. 


نتیجه :


اگر ما راه را خوب بشناسیم و در نتیجه راهبرِخوب را تشخیص دهیم،  در این مسیر گام بر می داریم و چون نسخه های آن راهبر را شفا بخش تشخیص می دهیم، عمل به آن اگر ایجاد زحمت کند، آن زحمت را به جان و دل قبول کرده و به آن دستورات عمل می کنیم. چرا که آن مقررات مایه‌ی هدایت و راهنمایی بوده و ما را به منزل مقصود و هدف نهایی می رساند.


منابع:
سروش آفتاب، ص 56